Trong nhiều năm qua, khi nhắc đến làm việc tại châu Âu, lao động Việt Nam thường hướng đến các thị trường quen thuộc như Ba Lan, Đức hay Romania. Tuy nhiên, khi các thị trường này ngày càng cạnh tranh, chi phí xuất cảnh tăng và yêu cầu tuyển dụng khắt khe hơn, một số người bắt đầu quan tâm đến những hướng đi mới. Ukraine, trong bối cảnh bước vào giai đoạn tái thiết sau chiến tranh, đang dần được nhắc đến như một thị trường tiềm năng, dù vẫn còn nhiều yếu tố cần cân nhắc.
Nhu cầu lao động trong giai đoạn tái thiết
Sau thời gian dài chịu ảnh hưởng của xung đột, Ukraine đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt lao động ở nhiều lĩnh vực. Một phần lực lượng lao động trong nước đã di chuyển sang các quốc gia châu Âu khác, trong khi nhu cầu phục hồi hạ tầng và sản xuất lại tăng lên.
Theo ước tính của Bộ Kinh tế Ukraine và các tổ chức quốc tế (như ILO và Ngân hàng Thế giới):
- Con số cần thiết: Ukraine cần thêm khoảng 4,5 triệu đến 5 triệu lao động trong 10 năm tới để đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế và tái thiết đất nước.
- Thực trạng năm 2026: Riêng trong năm 2026, các doanh nghiệp tại Ukraine báo cáo tình trạng thiếu hụt nhân sự ở mức báo động. Khoảng 36% – 40% các công ty lớn và vừa đang có nhu cầu tuyển dụng thêm người nhưng không tìm ra nguồn cung nội địa.
Các lĩnh vực có nhu cầu nhân lực đáng chú ý gồm xây dựng hạ tầng, cơ khí – kỹ thuật, nông nghiệp quy mô lớn và logistics. Đây đều là những ngành mà lao động Việt Nam có kinh nghiệm tham gia tại nhiều thị trường quốc tế trước đây.
Trong giai đoạn đầu của quá trình tái thiết, nhiều doanh nghiệp có xu hướng mở rộng nguồn tuyển dụng, bao gồm cả lao động nước ngoài.
Mức lương và khả năng tích lũy
Về thu nhập, Ukraine không phải là thị trường có mức lương cao nếu so với các quốc gia Tây Âu. Thu nhập trung bình của lao động phổ thông thường dao động trong khoảng 600 đến 900 USD mỗi tháng, trong khi các vị trí kỹ thuật như thợ hàn, cơ khí hoặc xây dựng có thể đạt khoảng 900 đến 1.300 USD.
Nếu chỉ so sánh con số thu nhập, mức lương này thấp hơn khá nhiều so với Đức hay Ba Lan. Tuy nhiên, khi đánh giá khả năng tích lũy thực tế, cần tính thêm yếu tố chi phí sinh hoạt và chi phí ban đầu.
Chi phí sinh hoạt tại Ukraine thấp hơn đáng kể so với phần lớn các nước châu Âu. Tiền thuê nhà, thực phẩm và các chi phí thiết yếu thường ở mức thấp hơn nhiều so với các thành phố công nghiệp tại Tây Âu. Trong trường hợp doanh nghiệp hỗ trợ chỗ ở hoặc một phần sinh hoạt phí, người lao động vẫn có thể tiết kiệm được một khoản ổn định mỗi tháng.
Ngoài ra, chi phí ban đầu để sang làm việc cũng thường thấp hơn so với nhiều chương trình lao động tại châu Âu. Các khoản chi chủ yếu bao gồm làm hộ chiếu, khám sức khỏe, dịch thuật – hợp pháp hóa giấy tờ, visa và vé máy bay. Tổng chi phí vì vậy thường thấp hơn đáng kể so với các chương trình yêu cầu đào tạo ngôn ngữ hoặc kỹ năng dài hạn.
Cơ hội học nghề trong môi trường thực tế
Một điểm đáng chú ý của thị trường Ukraine hiện nay là tính chất công việc gắn với quá trình tái thiết. Khác với nhiều thị trường công nghiệp hóa cao, nơi lao động phổ thông thường làm việc trong các dây chuyền sản xuất lặp lại, tại Ukraine người lao động có thể tham gia trực tiếp vào các công việc mang tính xây dựng và phát triển từ đầu.
Trong lĩnh vực xây dựng hoặc cơ khí, nhiều dự án liên quan đến phục hồi hạ tầng giao thông, hệ thống năng lượng hoặc các cơ sở sản xuất. Điều này giúp người lao động tích lũy kinh nghiệm nghề nghiệp thực tế và tiếp cận các quy trình kỹ thuật của các dự án có sự tham gia của doanh nghiệp quốc tế.
Với những lao động trẻ có tay nghề, kinh nghiệm này có thể trở thành lợi thế nếu sau này muốn tiếp cận các thị trường châu Âu khác.
Những yếu tố cần cân nhắc
Tuy nhiên, Ukraine vẫn là một thị trường đặc thù. Mặc dù nhiều khu vực đã dần ổn định và hoạt động kinh tế đang phục hồi, nhưng một số vấn đề về hạ tầng và an ninh vẫn cần được theo dõi.
Bên cạnh đó, mức lương tại đây chưa thể so sánh với các nước Tây Âu, và rào cản ngôn ngữ cũng là yếu tố cần chuẩn bị trước. Tiếng Ukraine và tiếng Nga vẫn là hai ngôn ngữ được sử dụng phổ biến trong nhiều môi trường làm việc.
Do đó, thị trường này thường phù hợp với những lao động có tay nghề, có sức khỏe và sẵn sàng làm việc trong môi trường đang phục hồi, thay vì những người chỉ tìm kiếm thu nhập cao ngay từ đầu.
Góc nhìn tổng thể
Ở góc độ dài hạn, Ukraine có thể được xem là một thị trường lao động đang trong giai đoạn hình thành lại sau khủng hoảng. Thu nhập không cao như Tây Âu, nhưng chi phí sinh hoạt và chi phí xuất cảnh thấp hơn giúp khả năng tích lũy không quá chênh lệch.
Đối với lao động Việt Nam, đây có thể là một lựa chọn đáng cân nhắc nếu được tổ chức bài bản và tuân thủ đầy đủ quy định pháp lý. Trong bối cảnh quá trình tái thiết đang diễn ra, những người tham gia sớm có thể tích lũy kinh nghiệm và cơ hội nghề nghiệp mà không phải thị trường nào cũng có.
Nếu bạn quan tâm và muốn tìm hiểu thêm về cơ hội làm việc tại Ukraine, vui lòng liên hệ qua email ua@moit.gov.vn để được hỗ trợ.
Leave a Reply